1

Immuunsysteem neus reageert anders op corona dan immuunsysteem bloed

Aan het begin van de coronacrisis schoten de initiatieven voor onderzoek naar het nieuwe virus als paddenstoelen uit de grond. Zo ook in het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC). Al gauw kwamen onderzoekers van verschillende afdelingen erachter dat ze meer voor patiënten konden betekenen als ze hun krachten bundelden. De eerste resultaten van dit zogenoemde BEAT-COVID-team zijn recentelijk gepubliceerd in Nature Immunology. Hierin laten ze zien dat het lokale immuunsysteem in de neus heel anders reageert op het coronavirus dan het immuunsysteem in het bloed. Dit meldt het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC).

Foto: Pixabay

Van het bestuderen van spike-eiwitten tot studies naar bloedstolling bij COVID-19, de komst van een nieuw virus leidde tot veel inspiratie bij wetenschappers. “Er ontstonden onderzoeksinitiatieven door het hele LUMC. Omdat veel losse studies niet altijd ten goede komen aan de patiënt werd besloten om de LUMC-onderzoeken aan elkaar te koppelen. Hierdoor zijn de resultaten van elke apart onderzoek ook veel beter te interpreteren”, vertelt projectleider en internist-infectioloog Anna Roukens.

Onder de naam BEAT-COVID werkten 13 LUMC-afdelingen de afgelopen twee jaar samen om het coronavirus en de reactie van ons immuunsysteem beter te begrijpen. Uniek is dat voor elk onderzoek materiaal van dezelfde patiënten werd gebruikt. Roukens: “We namen centraal materiaal af, zoals bloed, bij patiënten die met COVID-19 in het LUMC lagen. Drie keer per week ontvingen de aangesloten afdelingen deze samples. Waarmee iedereen, van hematologen tot parasitologen en van IC-personeel tot virologen, zijn eigen onderzoek deed.” Dit leidde uiteraard tot veel analyses en data. De eerste resultaten uit het BEAT-COVID-team zijn nu gepubliceerd in Nature Immunology.

(Bron en volledig artikel Nationale Zorggids)




Deense app verlaagt druk op zorg tijdens pandemie

De Delftse ict-dienstverlener Netcompany gaat de boer op met een Deense app die de druk op ziekenhuizen moet verlagen door patiënten tijdens een pandemie thuis te laten herstellen. De My E-Hospital-app maakt thuisobservatie mogelijk en is ontwikkeld voor patiënten met corona en andere virussen. Door minder ziekenhuisopnamen moet de werkdruk onder het zorgpersoneel verlicht worden en het verzuim teruglopen.

De app bestaat uit twee componenten. Met het cloudgebaseerd beheersysteem voor zorgplanning kunnen zorgverleners en artsen hun patiënten op een computer, tablet of mobiele telefoon monitoren.

Het tweede onderdeel is een omgeving waarin patiënten met hun telefoon of tablet hun gezondheidstoestand aan het ziekenhuis rapporteren. Thuis controleren ze elke dag zelf hun hartslag, temperatuur, ademhalingsfrequentie en zuurstofverzadiging Een algoritme met vooringestelde grenswaarden classificeert vervolgens de toestand van de patiënt en stuurt deze informatie door naar de zorgverleners in het ziekenhuis.

(Bron en verder lezen: Computable)




Langdurige zorg presenteert stip op de horizon Covid-19

Twaalf partijen uit de langdurige zorg hebben samen het document ‘Stip op de horizon Covid-19 in de langdurige zorg’ aangeboden aan het ministerie van VWS, het RIVM en de GGD. De zorgpartijen beschrijven hierin hoe zij Covid-19 in de toekomst een plek willen geven in de zorg, wat ze hier zelf aan gaan doen en wat er nodig is van de systeempartijen. Blijvende aandacht voor de langdurige zorg en vanzelfsprekende aanwezigheid in de crisisstructuur, dat is misschien wel de belangrijkste wens van de veldpartijen.

ActiZ, Alzheimer Nederland, LOC Waardevolle zorg, MantelzorgNL, NIP, NVAVG, NVO, Patiëntenfederatie Nederland, VGN, V&VN, Zorgthuisnl en Verenso zijn de initiatiefnemers van dit document. De hoofdboodschap: niet meer van crisis tot crisis gaan. Hoewel Covid-19 iets anders is dan het Norovirus en de griep, geven de partijen aan dat zij net als bij deze infectieziektes meer gestructureerd willen omgaan met het virus. Kern van deze ‘stip op de horizon’ is dat Covid-19 deel uitmaakt van het leven in de langdurige zorg. Uitgangspunt daarbij is de kwaliteit van leven en autonomie van bewoners. Professionals krijgen de ruimte om hun werk te doen en zorgorganisaties geven zelf invulling aan landelijke kaders en beleid.

Natuurlijk pakken de langdurige zorgpartijen zelf diverse zaken op om deze stip op de horizon te bereiken, zoals tijdige communicatie en nazorg voor bewoners en naasten. Maar ook aandacht voor mogelijke virusuitbraken tijdens de reguliere ‘Advance Care Planning’ (ACP)-gesprekken, structureel werken aan infectiepreventie en borgen van inspraak van professionals worden in het rapport genoemd. Verder worden diverse documenten geactualiseerd en indien mogelijk herschreven zodat ze voor alle virusuitbraken van toepassing zijn. Daarbij geven de partijen aan structureel te blijven overleggen met elkaar.

(Bron en verder lezen: Actiz.nl)




‘Einde pandemie in zicht, Covid-19 wordt als seizoensgriep’

Goed nieuws: de coronapandemie in Europa kan wel eens beëindigd worden dankzij de omikronvariant. Directeur Hans Kluge van de Europese tak van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) spreekt over een ‘pandemisch eindspel’, waarna Covid-19 als een seizoensgriep wordt.

Photo by cottonbro from Pexels

Kluge schat dat omikron tegen maart 60 procent van de Europeanen heeft besmet. En dat is goed nieuws, want zodra de huidige, door omikron gedomineerde golf in Europa afneemt, volgt mogelijk een maandenlange periode van wijdverbreide immuniteit en dus weinig nieuwe besmettingen.

Die luwte is volgens de WHO-directeur te danken aan vaccinatie, het feit dat veel mensen de ziekte hebben gehad en een lagere gevoeligheid voor het virus als het weer warmer wordt.  Als het tegen het einde van het jaar kouder wordt, keert Covid-19 terug, maar niet als pandemie, gelooft Kluge. ,,Het is aannemelijk dat de regio op weg is naar een soort pandemisch eindspel.”

(Bron en volledig artikel Algemeen Dagblad)




Boostervaccinatie voor 60-plussers en zorgmedewerkers

Persbericht
In december start de boostervaccinatie voor alle mensen vanaf 80 jaar die zelf naar een GGD-locatie kunnen komen. Ook wordt in december gestart met het aanbieden van een booster aan alle volwassen inwoners die in een zorginstelling wonen, te beginnen met instellingen met een eigen medische dienst. Dat betekent dat deze mensen bovenop de twee vaccinaties die zij eerder kregen (of na één prik met het Janssen-vaccin) een extra vaccinatie kunnen krijgen, als extra bescherming tegen ernstige ziekte en ziekenhuisopnames.

Vanaf januari worden vervolgens mensen tussen de 60 en 80 jaar gevaccineerd, waarbij de oudsten van die groep als eersten een uitnodiging krijgen. Dit heeft minister Hugo de Jonge van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) besloten na een advies dat vandaag is aangeboden door de Gezondheidsraad. Ook wordt volgende maand gestart met het aanbieden van een booster aan zorgmedewerkers met direct patiëntencontact.

De effectiviteit van alle vier de in Nederland gebruikte COVID-19 vaccins is op dit moment nog steeds hoog. De vaccins bieden 94 procent bescherming tegen ziekenhuisopname en 97 procent tegen IC-opname, ook bij de deltavariant. Hoewel hier nog geen significante afname in bescherming tegen ernstige ziekte of ziekenhuisopname wordt geconstateerd, is in enkele internationale studies een lichte afname van effectiviteit van het vaccin te zien in de bescherming tegen ziekenhuisopname bij de alleroudsten. Uit voorzorg heeft minister De Jonge op advies van de Gezondheidsraad daarom besloten tot het aanbieden van een boostervaccin, te beginnen met de meest kwetsbare groepen.

Vanaf januari booster voor 60-plussers

De oudsten en meest kwetsbaren komen vanaf december aan de beurt. Leeftijd is namelijk de belangrijkste voorspeller voor ernstige ziekte door COVID-19. Ook inwoners van zorginstellingen komen aan bod, te beginnen met die met een eigen arts in december. Ook medewerkers in de zorg met direct patiëntencontact krijgen een aanbod in december. De belangrijkste reden hiervoor is om de zorg zo toegankelijk mogelijk te houden voor alle Nederlanders. Hoe dit wordt gedaan en voor wie dit precies geldt, wordt nog nader uitgewerkt. Vanaf januari ontvangen de circa 4 miljoen 60-plussers naar verwachting ook een uitnodiging voor een boostervaccin. Zij krijgen het boostervaccin op één van de 74-locaties van de regionale GGD’s.

Mensen onder de 60 jaar die een boostervaccin willen, komen na de oudsten en meest kwetsbaren aan de beurt. De Gezondheidsraad geeft op dit moment aan dat er geen medische noodzaak is voor een booster voor deze groep.

Minister De Jonge: “Het is mooi dat we mensen een booster kunnen aanbieden binnen een jaar na de eerste vaccinaties. Het is uit voorzorg, want de bescherming tegen ernstige ziekte en sterfte is in Nederland nog heel goed. Maar we willen natuurlijk dat de oudsten en meest kwetsbaren goed beschermd blijven. Voor de zorg geldt dat we die in deze zware tijd in de benen willen houden.”

Verschil booster en derde prik

Een boostervaccinatie is iets anders dan de zogenoemde derde prik die is aangeboden een selecte groep patiënten met een ernstige afweerstoornis of afweeronderdrukkende medicatie. Een booster is een oppepper van de basisvaccinatie van één (in het geval van Janssen) of twee prikken bij mensen bij wie de basisvaccinatie voldoende werkt. De zogenoemde derde prik is bedoeld voor mensen bij wie normale vaccinatie niet of onvoldoende goed werkt of aanslaat. Zo’n extra prik in de basisserie kan sommige mensen helpen een goede afweerrespons te bereiken. Sinds oktober krijgt een specifieke groep patiënten met een immuunstoornis een uitnodiging voor een derde vaccinatie via hun medisch specialist in het ziekenhuis.

(Bron: Rijksoverheid)




Studies voorspellen een zwaar griepseizoen

Afbeelding van Alexandr Litovchenko via Pixabay

Tijdens de voorbije covidwinter was het griepseizoen zo goed als onbestaand. Maar daar kan komend najaar verandering in komen.

Vorig jaar kenden we een historisch laag aantal griepgevallen in de hele wereld, hoogstwaarschijnlijk vanwege de covidmaatregelen zoals social distancing, schoolsluitingen, reisbeperkingen en mondmaskers.
Maar het uitblijven van griep heeft ook zo zijn negatieve gevolgen. De bevolking heeft niet de kans gekregen om de immuniteit tegen griep op te bouwen of te boosten voor een volgend seizoen. Dat zou betekenen dat de griep een heuse comeback zou kunnen maken wanneer de preventiemaatregelen voor covid-19 wegvallen.

(Bron en volledig artikel Knack.be)




Hoe vrouwen vergeten werden in het Covid-19-onderzoek

Lang is genegeerd dat medicijnen en vaccins een ander effect kunnen hebben op vrouwen dan op mannen. Bij het testen van coronavaccins blijkt opnieuw vrijwel niet te zijn gekeken naar verschillen tussen de seksen. 

Misschien is het toeval, misschien ook niet. Maar pijnlijk is het zeker. Want de combinatie van bloedstolsels (trombose) en een verlaagd aantal bloedplaatjes (trombocytopenie) die zich in Europa bij tientallen mensen voordeed na toediening van het AstraZeneca-vaccin, zaait twijfel over de veiligheid van dat vaccin. Mogelijk vandaag al komt het Europees ­Geneesmiddelenbureau (Ema), dat toezicht houdt op vaccins en geneesmiddelen, met een nieuw oordeel over AstraZeneca. Voor de zekerheid zijn in Nederland vaccinaties voor mensen onder de zestig even stilgelegd.

Extra opvallend aan de gevallen is dat het vrijwel enkel jongere vrouwen betreft – vijf in Nederland, van wie er een is overleden. Dat roept allerlei vragen op. Is dat inderdaad toeval (het gaat immers nog om heel weinig gevallen) of komt het omdat er voornamelijk vrouwen mee zijn gevaccineerd? Er zijn immers veel werknemers in de zorg die AstraZeneca hebben gekregen, en in de zorg werken meer vrouwen dan mannen. Of komt het doordat vrouwen gevoeliger zijn voor het vaccin, doordat de kans op zeldzame maar ernstige bijwerkingen bij vrouwen groter is? En hadden we dat laatste dan niet al kunnen weten bij alle vooronderzoeken?

Niet echt, blijkt uit onderzoek van Platform voor onderzoeksjournalistiek Investico voor Trouw, EenVandaag en De Groene Amsterdammer. Want de vaccinmakers hebben het element ‘sekse’ goeddeels genegeerd in het vaccinonderzoek en de behandelmethoden van Covid-19. Zo had geen van de gepubliceerde klinische proeven van vijf coronavaccins de opgetreden bijwerkingen uitgesplitst naar sekse. En dat begint te knellen, want de gevoeligheid voor trombose is niet het enige verschil tussen mannen en vrouwen dat naar voren komt in de coronacrisis.

(Bron en volledig artikel Trouw)




Leidt Covid-19 tot ME/CVS?

ME/CVS experts Anthony Komaroff en Lucinda Bateman maken zich grote zorgen over de mensen die na COVID-19 maar niet beter worden. In een opiniestuk op Frontiers in Medicine betogen zij dat de COVID-pandemie tot een grote toename van ME/CVS zal leiden.

Als we spreken over herstel van COVID-19 betekent dit niet direct een volledige terugkeer naar de lichamelijke conditie van voor de infectie. Tal van onderzoeken wijzen uit dat hoge percentages van COVID-19 patiënten langdurige klachten houden die effect hebben op de kwaliteit van leven. Deze mensen worden ‘Long Haulers’ genoemd en aan hun ziektebeeld wordt gerefereerd als ‘Long COVID’. Bij sommigen is er aantoonbaar restletsel in de hersenen, het hart en de nieren. Ze hebben ook nog maanden last van aanhoudende overheersende vermoeidheid, post-exertionele malaise en verminderd cognitief functioneren. Bij anderen is er geen aantoonbaar letsel.

Het is geen verrassing dat sommige mensen na de coronavirus-infectie een slopende vermoeidheid ontwikkelen. Post-infectieuze vermoeidheidssyndromen komen vaker voor in de nasleep van acute infecties, van zowel virussen. Hoewel de acute symptomen en weefselschade bij de verschillende infectieziekten heel anders zijn, lijken de post-infectieuze vermoeidheidssyndromen bij ieder van deze infectieziekten juist sterk op elkaar.

(Bron en volledig artikel ME/CVS Stichting Nederland)




Grootste afname eerste uitgiftes bij hoestmiddelen

De COVID-19 pandemie heeft niet alleen grote impact op de zorg voor COVID-patiënten, maar ook op de reguliere zorg. Nederlandse openbare apotheken verstrekken vanwege uitstel van artsenbezoek en behandelingen minder vaak nieuwe medicatie. Dat schrijft de SFK deze week in het Pharmaceutisch Weekblad.

De SFK vergeleek het aantal eerste uitgiftes per geneesmiddelgroep (ATC3–niveau) in de periode april tot en met september van dit jaar met dezelfde periode in 2019. Het onderzoek beperkte zich tot receptplichtige geneesmiddelen uit het basispakket die veel worden gebruikt (gemiddeld tweeduizend eerste uitgiftes per maand per groep), en waarbij het aantal eerste uitgiftes in januari nog ongeveer gelijk was aan een jaar eerder.

Van de geneesmiddelgroepen die aan de criteria voldoen toont 90% een afname. Behalve de COVID-19-pandemie kunnen ook gewijzigde richtlijnen of verminderde beschikbaarheid van middelen een rol spelen bij de terugloop in eerste uitgiftes.

De groep hoestprikkeldempende middelen toont, na een kleine piek in maart, de grootste afname in eerste uitgiftes, gemiddeld ruim 60%. Verder zijn grote dalingen te zien bij antibiotica, die maar liefst vier plekken in de top 10 innemen. Mogelijk leidden de hygiënemaatregelen en minder sociale contacten ook tot minder (luchtweg)infecties, of bezochten mensen met deze klachten minder snel een arts. Ook de eerste uitgiftes van middelen voor chronische luchtwegaandoeningen piekten aanvankelijk in maart. Daarna lag het aantal eerste uitgiftes vanaf april gemiddeld een derde lager dan een jaar eerder.

Bij de geneesmiddelgroepen op plek twee tot en met vier was de afname in eerste uitgiftes extra groot door hoge aantallen eerste uitgiftes in deze periode in 2019. Dat hoge aantal kwam door een verminderde beschikbaarheid van diverse geneesmiddelen, waardoor bestaande gebruikers noodgedwongen moesten overstappen naar een middel met een andere werkzame stof. Een dergelijke overstap telt ook als eerste uitgifte. Echter, de groepen laten ook ten opzichte van dezelfde periode in 2017 en 2018 een duidelijke afname zien.

(Bron en volledig artikel Stichting Farmaceutische Kengetallen)




Houd afstand Corona-posters voor je raam

We hebben twee posters gevonden die je voor je raam of aan de deur kunt hangen met het nadrukkelijk verzoek minstens 2 meter afstand te houden van elkaar vanwege het Coronavirus.

Dit zijn posters om buren, vrienden, pakketbezorgers, boodschappenbezorgers en eigenlijk iedereen die voor de deur kan komen, te laten weten dat je de deur niet opent en extra oppast.

Niet alleen voor de chronisch zieken onder ons, maar ook voor de huishoudens zonder kwetsbare bewoners is dit een goede manier om te laten zien dat je meedoet.
Er zijn teveel mensen in Nederland die zich nog niet genoeg houden aan de maatregelen. Wat is een betere manier dan te laten zien dat jij als huishouden meedoet met deze bijzonder belangrijke maatregel? Hoe meer mensen het doen, hoe meer mensen volgen. En dat hebben we nodig om onszelf, onze zorgverleners, onze leraren, al onze mensen met vitale beroepen en vooral onze risicogroepen te beschermen.

Er zijn twee verschillende posters die je kunt downloaden en printen. Dat kan rechtstreeks door op de plaatjes te klikken:

Social Distancing

Poster 2

Social distancing

Of ga naar de Facebookpagina Social Distancing Doen We Samen.

Downloaden – printen – plakken – inspireren!
#socialdistancingdoenwesamen